ทำเนียบปริญญากิตติมศักดิ์

ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทรงเป็นพระราชธิดาพระองค์เล็กในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ประสูติเมื่อวันที่ 4 กรกฎาคม พ.ศ. 2500

พ.ศ. 2504 ทรงเริ่มการศึกษาชั้นอนุบาลที่โรงเรียนจิตรลดา

พ.ศ. 2518 ทรงสำเร็จการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย แผนกวิทยาศาสตร์ และทรงเข้าศึกษาต่อในคณะวิทยาศาสตร์และอักษรศาสตร์มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์

พ.ศ. 2522 ทรงสำเร็จการศึกษาปริญญาวิทยาศาสตรบัณฑิต สาขาเคมี เกียรตินิยมอันดับ 1

พ.ศ. 2528 ทรงสำเร็จการศึกษาปริญญาปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาอินทรียเคมี จากมหาวิทยาลัยมหิดล

หลังจากนั้นทรงเข้ารับการอบรมระดับหลังปริญญาเอก ณ มหาวิทยาลัยอูล์ม ประเทศเยอรมนี และ ทรงสำเร็จการอบรมเมื่อปี พ.ศ. 2530

ตั้งแต่ พ.ศ. 2531 จนถึงปัจจุบัน กำลังทรงศึกษาระดับปริญญาเอกทางด้านพิษวิทยา ณ มหาวิทยาลัยโตเกียว ประเทศญี่ปุ่น

ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทรงเป็นเจ้าฟ้านักวิทยาศาสตร์ที่ทรงสนพระทัยในด้านวิทยาศาสตร์อย่างแท้จริง ทรงพยายามนำความรู้ทางวิทยาศาสตร์โดยเฉพาะอย่างยิ่งด้านเคมีเข้ามาประยุกต์ใช้ เพื่อการพัฒนาประเทศและชีวิตความเป็นอยู่ของราษฎรให้ได้ประโยชน์สูงสุด

เมื่อพระองค์ทรงสำเร็จการศึกษาจากมหาวิทยาลัยมหิดล ทรงเข้าเป็นอาจารย์ประจำภาควิชาเคมี คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล ทรงสอนในระดับปริญญาโทและปริญญาเอกในสาขาเคมีอินทรีย์รวมทั้งทรงงานด้านวิจัยด้วย

ในปี พ.ศ. 2529 ทรงก่อตั้งและเป็นองค์ประธาน “มูลนิธิจุฬาภรณ์” เพื่อส่งเสริมการศึกษาทางด้านการแพทย์ในสาขาต่าง ๆ รวมทั้งการพยาบาลและเคมี โดยการให้ทุนการศึกษาและการวิจัยเพื่อให้บุคลากรของไทยมีความรู้ ความสามารถ ทัดเทียมกับอารยประเทศ

นอกจากนั้น ในปี พ.ศ. 2530 พระองค์ยังทรงก่อตั้งและเป็นองค์ประธาน “สถาบันวิจัยจุฬาภรณ์” โดยทรงมีวัตถุประสงค์เพื่อส่งเสริมการนำความรู้ที่ได้จากการศึกษาวิจัยทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีมาประยุกต์ใช้ในการปรับปรุงคุณภาพชีวิต เพื่อความเป็นอยู่ที่ดีของประชาชนและเพื่อการพัฒนาประเทศ อีกทั้งเป็นศูนย์รวมแห่งความร่วมมือร่วมใจของนักวิทยาศาสตร์ เพื่อช่วยกันผลิตผลงานอันเป็นประโยชน์ต่อประเทศชาติเพื่อแก้ปัญหาเร่งด่วนของประเทศ เช่น ปัญหาทางด้านสาธารณสุข ด้านสิ่งแวดล้อม และด้านการเกษตร ซึ่งเป็นอาชีพหลักของประชากรชาวไทย

กิจกรรมของสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์มีมากมายหลายด้าน โครงการฟื้นฟูสภาพแวดล้อมและชีวิตความเป็นอยู่ของประชาชนในพื้นที่จังหวัดภาคใต้ ก็เป็นโครงการพิเศษโครงการหนึ่งของสถาบันวิจัยจุฬาภรณ์ด้วย สืบเนื่องจากการเกิดอุทกภัยใหญ่หลวงทางภาคใต้ เมื่อปลายเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2531 ประชากรในจังหวัดนครศรีธรรมราช และจังหวัดสุราษฎร์ธานี ประสบปัญหาทางด้านที่อยู่อาศัย และการทำมาหากินเป็นอย่างมาก ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ ฯ จึงทรงมีพระดำริให้สร้าง “หมู่บ้านจุฬาภรณ์พัฒนา” ขึ้น เพื่อเป็นที่อยู่อาศัยและประกอบอาชีพแก่ราษฎร โดยทรงใช้วิชาเคมีที่ได้ทรงศึกษามาเป็นแนวทางให้ประชาชนนำไปประยุกต์ใช้ ให้เหมาะสมกับสภาพของพื้นที่และลักษณะภูมิประเทศ โดยทรงจัดแบบหมู่บ้านเป็นแบบต่าง ๆ เช่น จัดเป็นหมู่บ้านแบบ “ป่ารักน้ำ” โดยทรงยึดถือแนวทางจากโครงการในสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถ เป็นแบบอย่าง มีวัตถุประสงค์สำคัญ 2 ประการ คือการปลูกป่าและการพัฒนาหมู่บ้าน สำหรับบุคคลไร้ที่อยู่อาศัย

ปัจจุบันโครงการหมู่บ้านจุฬาภรณ์พัฒนา ได้แผ่ขยายออกไปถึงหมู่บ้านจุฬาภรณ์พัฒนา 12 แล้ว โดยอยู่ทั่วไปในจังหวัดต่าง ๆ ในภาคใต้ เช่น นครศรีธรรมราช สุราษฎร์ธานี นราธิวาส ปัตตานี ยะลา เป็นต้น

นอกจากพระองค์จะประทานที่อยู่อาศัย และที่ทำกินให้แก่ราษฎรแล้ว ยังทรงแนะนำให้ราษฎรทำอาชีพที่สามารถมีรายได้มาจุนเจือครอบครัวอีกด้วย เช่น การเลี้ยงปลา การเลี้ยงกุ้งทะเล การปลูกไม้ผล การทำไร่เลี้ยงสัตว์ โดยการประกอบอาชีพนั้น ๆ ไม่ให้โทษต่อสิ่งแวดล้อมและลักษณะภูมิประเทศ ทั้งยังเป็นการส่งเสริมรายได้ให้แก่ราษฎรอีกด้วย

ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ ฯ ได้ทรงก่อตั้งโรงงาน “จุฬาภรณ์พิพัฒน์” เพื่อรับซื้อผลิตผลจากการประกอบอาชีพของราษฎรทั้งพืชและสัตว์มาทำเป็นอุตสาหกรรมเพื่อการบริโภคทั้งจำหน่ายในประเทศและส่งออกขายยังต่างประเทศ เช่น ปลาดุกกระป๋อง กุ้งกระป๋อง หน่อไม้กระป๋อง เป็นต้น

จะเห็นได้ว่า ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ได้ทรงนำเอาวิชาเคมีที่ได้ทรงศึกษามาประยุกต์ใช้ในการพัฒนาประเทศ ทรงส่งเสริมให้ประชาชนนำเอาผลิตผลทางการเกษตร มาดัดแปลงเข้าสู่วงการอุตสาหกรรม เป็นการส่งเสริมรายได้ เพื่อความเป็นอยู่ที่ดีของราษฎรต่อไป

ในวโรกาสที่ ศาสตราจารย์ ดร. สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทรงมีพระชนมายุครบ 3 รอบ ในปีพุทธศักราช 2536 นี้ สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี เห็นสมควรถวายปริญญาวิทยาศาสตรดุษฎีบัณฑิตกิตติมศักดิ์ สาขาวิชาเคมีอุตสาหกรรม แด่พระองค์เพื่อเป็นการแสดงความจงรักภักดี และสำนึกในพระกรุณาธิคุณที่พระองค์ทรงทำประโยชน์นานัปการแก่ประชาชนและประเทศชาติตลอดมา